• (مقام معظم رهبری ۱۳۸۰/۰۲/۲۸)
    (مقام معظم رهبری ۱۳۸۰/۰۲/۲۸)

    پیامبر اکرم این هدف را دنبال میکرد که هرجا زمینه مساعد بود، بذر اندیشه و عقیده را بپاشد؛ با این امید که در زمان مساعد، این بذر سبز خواهد شد. هدف این بود که پیام آزادی و بیداری و خوشبختی انسان به همه دلها برسد.

  •                                                                            واجب همیشگی
    واجب همیشگی
  • اللهم عجل لولیک الفرج
    اللهم عجل لولیک الفرج
  • «حوزه‌ی علمیه انقلابی»
    «حوزه‌ی علمیه انقلابی»

     «اگر بخواهیم نظام اسلامی همچنان «اسلامی و انقلابی» بماند باید حوزه‌ی علمیه «انقلابی» بماند؛ زیرا اگر حوزه‌ی علمیه انقلابی نماند، نظام در خطر «انحراف از انقلاب» قرار خواهد گرفت.» حضرت آیت‌الله خامنه‌ای در دیدار اعضای مجمع نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم - ۱۳۹۴/۱۲/۲۵

  • «احساس خطر میکنم!»
    «احساس خطر میکنم!»

    «حرکت جامعه باید به سمت آن تعالی و آن ارزشها، حرکت به سمت بالا باشد؛ حرکت مثبت باشد. این حرکتهای به سمت پائین، همان بیماریهائی است که برای نظام اسلامی ممکن است پیش بیاید؛ و این خطر برای نظام اسلامی است؛ مردم باید بیدار باشند.» مقام معظم رهبری ۱۳۸۸/۰۶/۲۰

  • نجات فلسطین با دریوزگی از سازمان ملل یا از قدرتهای مسلّط و به طریق اولی از رژیم غاصب به دست نمی‌آید، راه نجات فقط ایستادگی و مقاومت است. (مقام معظم رهبری1387/12/14 )
    نجات فلسطین با دریوزگی از سازمان ملل یا از قدرتهای مسلّط و به طریق اولی از رژیم غاصب به دست نمی‌آید، راه نجات فقط ایستادگی و مقاومت است. (مقام معظم رهبری1387/12/14 )
  • السلام علیک یا ثارالله وابن ثاره
    السلام علیک یا ثارالله وابن ثاره
  • اقتصاد مقاومتی یعنی مقاوم‌سازی و محکم‌سازی پایه‌های اقتصاد کشور.
    اقتصاد مقاومتی یعنی مقاوم‌سازی و محکم‌سازی پایه‌های اقتصاد کشور.

    نقطه‌ى کانونى اقتصاد مقاومتى عبارت است از درون‌زایى در کنار برون‌گرایى. درون‌زایى به معناى انزواطلبى تعبیر نشود؛ درون‌زایى با نگاه به بیرون و با گرایش به بیرون جامعه امّا تکیه به توانایى درونى و به ظرفیّت درونى.

    (بیانات رهبری- 1393/01/06)

  • اراده الهی بالاتر از همه‌ی خواست‌ها
    اراده الهی بالاتر از همه‌ی خواست‌ها

    «قُلِ اللَّهُمَّ مالِكَ الْمُلْكِ تُؤْتِي الْمُلْكَ مَنْ تَشاءُ وَ تَنْزِعُ الْمُلْكَ مِمَّنْ تَشاءُ وَ تُعِزُّ مَنْ تَشاءُ وَ تُذِلُّ مَنْ تَشاءُ بِيَدِكَ الْخَيْرُ إِنَّكَ عَلى كُلِّ شَيْ‏ءٍ قَديرٌ» (ال عمران‏26)

  • اصول هفتگانه امام خمینی| اسلام ناب
    اصول هفتگانه امام خمینی| اسلام ناب

 c_400_300_16777215_00_images_mataleb_mouzu_Ezdevaj1.jpgزيباترين پيوند بشرى، پيوند پاك دو انسان براساس مقرّرات الهى است كه حيات نسل بشر را ميسّر ساخته و زندگى را تداوم مى‌بخشد. محصول اين پيوند مبارك فطرى كه با تأييد آسمانى همراه گشته، كانون مقدّس خانواده است كه بقايش بركات بسيار و زوالش آفات و ضايعات فراوان در بر دارد.
تربيت انسانهاى بزرگ- كه تاريخ را با همّت بلند خود شكل داده‌اند- توسط پدران و مادرانى انجام گرفته كه در اين كانون نورانى به انجام وظيفه پرداخته‌اند؛ واحد كوچك خانواده كه جامعه بزرگ بشرى از آن ساخته شده، تربيت انسانها را از بُعد اخلاقى، روحى و اجتماعى عهده‌دار است. بدون وجود كانون گرم خانواده، شيرازه جوامع بشرى گسسته شده، تعادل حيات انسانى از بين خواهد رفت.


اكنون كه با تزلزل ارزشها در مغرب زمين و گسترش موج ويرانگر آن، بنيان ارزشهاى اصيل معنوى و اخلاقى در معرض خطر قرار گرفته و پول، قدرت و رفاه، جانشين معنويت، عواطف و انسانيت شده و كانون خانواده را دستخوش طوفان و ويرانى كرده است، بجاست كه با هوشيارى كامل، ارزشهاى اصيل دين خدا را پاس داريم و با چنگ زدن به ريسمان مستحكم الهى و استفاده از سخنان رهبران حقيقى بشر كه قافله سالار سعادت، معنويت و اخلاق هستند، به تحكيم بنيان خانواده و حفظ و تقويت آن بپردازيم.


توجه فراوانى كه در سيره معصومين عليهم السلام به حفظ و گسترش اين پيوند، معطوف شده، بيانگر اهميّت و ضرورت حياتى آن است.
كانون خانواده منبع صفا، محبّت و اميد بوده، مايه تكامل روحى، اخلاقى و اجتماعى انسان است.
در سايه ازدواج، رشد و كمال ويژه‌اى به دست مى‌آيد كه شايد جايگزين نداشته باشد. قرب الهى، رشد عاطفى، بهبود وضع اقتصادى، بلوغ اجتماعى و دهها نعمت و بركت ديگر، ثمره شيرين ازدواج و تشكيل كانون گرم خانواده است.
دستيابى به اين كمالات در صورتى ميسّر است كه اركان سعادت خانواده بر بنيان استوارى پايه‌گذارى شده و با برنامه صحيحى ادامه يابد.

 

ازدواج؛ سنت حیاتبخش:

يكى از سنّتهاى نيكوى بشرى كه از ديرباز ميان انسانها متداول بوده، «ازدواج» است.
شايد هيچ پديده‌اى به ا ندازه اين سنّت حيات بخش، مورد توجه بشر نبوده است، زيرا هم محتوايش بطور كامل با فطرت انسان هماهنگ است و هم موجب رشد و تربيت صحيح قواى طبيعى انسان و ارضاى غرايز و تأمين نيازهاى اصيل او مى‌شود.
غريزه جنسى يكى از غرايز پرقدرت بشر است كه اگر براى مهار آن بموقع اقدام نشود و از راه صحيح تعديل نگردد، زمام اختيار آدمى را به دست خواهد گرفت و چون طوفانى سركش، او را به منجلابِ فساد و تباهى خواهد كشاند.

اديان الهى همواره به مردم سفارش كرده‌اند كه اين نيازها را از راه طبيعى و مشروع، برطرف كنند و از افراط و تفريط بپرهيزند.

دين اسلام نيز براساس توجهى كه به نيازهاى فطرى انسان دارد، براى اشباع صحيح آنها مقرّرات مناسبى وضع كرده و راههاى اصولى را در اين زمينه نشان داده است؛ ازدواج از نظر اسلام، تنها راه تعديل غريزه جنسى است كه استفاده صحيح از آن تكامل انسان را در پى دارد.

 

Ezdevaj2.jpg
اهميّت ازدواج در قرآن‌ قرآن كريم؛

قرآن کربم در موارد متعدّدى به اهميت ازدواج اشاره نموده و اهداف و ثمرات آن را گوشزد كرده است.
اين انديشه افراطى را كه ازدواج مانع ترقى و تكامل معنوى و اخلاقى انسان است، از نظر قرآن، مردود و مغاير با روش معمول انبياى الهى دانسته شده است.

در آيه زير مى‌خوانيم:
«وَ لَقَدْ ارْسَلْنا رُسُلًا مِنْ قَبْلِكَ وَ جَعَلْنا لَهُمْ ازْواجاً وَ ذُرِّيَّةً ...» رعد 38 - ما پيش از تو (نيز) رسولانى فرستاديم و براى آنها همسران و فرزندانى قرار داديم.
خداوند متعال، زوجيّت را در متن زندگى انسان قرار داده و آن را موجب گسترش نسل بشر دانسته است؛ آنجا كه مى‌فرمايد:
«وَاللَّهُ جَعَلَ لَكُمْ مِنْ انْفُسِكُمْ ازْواجاً وَ جَعَلَ لَكُمْ مِنْ ازْواجِكُمْ بَنينَ وَ حَفَدَةً ...» نحل 72 - خداوند براى شما از جنس خودتان همسرانى قرار داد، و از همسرانتان براى شما فرزندان و نوه‌هايى به وجود آورد.

ازدواج از نظر قرآن، نقش اساسى در پاكدامنى انسان دارد و تداوم عفّت بدون آن، با مشكلات بسيارى همراه است؛ بدين جهت از كسانى كه توانايى ازدواج ندارند، خواسته شده كه از فرورفتن در لجنزار فساد خوددارى نمايند و با خويشتندارى، عفّت خود را حفظ كنند تا براى آنان امكان ازدواج فراهم شود.

 

در سوره مبارکه نور آيه‌ 33 مى‌خوانيم:
«وَلْيَسْتَعْفِفِ الَّذينَ لا يَجِدُونَ نِكاحاً حَتَّى يُغْنِيَهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ»  كسانى كه امكانى براى ازدواج نمى‌يابند، بايد پاكدامنى پيشه كنند تا خداوند از فضل خود آنان را بى‌نياز گرداند.
ازدواج از نظر قرآن از چنان ضرورت و اهميّتى برخوردار است كه هيچ چيز، حتى تهيدستى نمى‌تواند مانع انجام آن شود، چنان كه مى‌فرمايد:

«وَ انْكِحُوا الْايامى‌ مِنْكُمْ وَالصَّالِحينَ مِنْ عِبادِكُمْ وَ امائِكُمْ انْ يَكُونُوا فُقَراءَ يُغْنِهِمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ وَاللَّهُ واسِعٌ عَليمٌ» نور 32 - مردان و زنان بى‌همسر خود را همسر دهيد. همچنين غلامان و كنيزان صالح و درستكارتان را؛ اگر فقير و تنگدست باشند، خداوند از فضل خود آنان را بى‌نياز مى‌سازد؛ خداوند گشايش دهنده و آگاه است.

 

اهميّت ازدواج از ديدگاه معصومين (ع)؛

مسأله پيوند زناشويى در سخنان گهربار و سيره عملى معصومين عليهم السلام، از جايگاه ويژه‌اى برخوردار است. آن بزرگواران براى نشان دادن اهميت اين موضوع، گذشته از عمل كردن به وظايفى كه در اين زمينه به عهده داشتند، با سخنان ارزنده خود، پيروان خويش را در اجراى هر چه بهتر اين سنّت پسنديده تشويق مى‌كردند و در صورت مشاهده انحراف نسبت به آن، به روشنگرى پرداخته، افراد را از روش نادرست خود برحذر مى‌داشتند.
رسول خدا صلى الله عليه و آله ازدواج را يكى از سنّتهاى خود دانسته، مردم را به پيروى از اين روش نيكو فرا مى‌خواند و كسانى را كه از اين دستور سرپيچى كنند، از زمره پيروان خود بيرون مى‌داند:
«النِّكاحُ سُنَّتى‌ فَمَنْ رَغِبَ عَنْ سُنَّتى‌ فَلَيْسَ مِنّى‌»(بحار الأنوار : ج ۱۰۳ ، ص ۲۲۰ ، حدیث ۲۳)  ازدواج، سنّت من است و هر كس از سنّت من سرپيچى كند، از من نيست.

عین این عبارت هرچند در منابع شیعی، مرسل و بدون سند نقل شده است، ولی در متون اهل سنت این روایت با ذکر سلسله سند به پیامبر اکرم(ص) نسبت داده شده است و معنای سنت در متون اسلامی بدین معنا است:
سنّت در لغت به روش در پیش گرفته شده و عادت شده در زندگى اطلاق می ‏گردد، چنان که پیامبر اکرم(ص) می ‏فرماید:
«مَنْ سَنَّ سُنَّةً حَسَنَةً کَانَ لَهُ أَجْرُهَا وَ أَجْرُ مَنْ عَمِلَ بِهَا إِلَى یَوْمِ الْقِیَامَةِ وَ مَنْ سَنَّ سُنَّةً سَیِّئَةً کَانَ عَلَیْهِ‏ وِزْرُهَا وَ وِزْرُ مَنْ عَمِلَ بِهَا إِلَى یَوْمِ الْقِیَامَة» الکافی، ج۵ ص ۱۰ ح۱ - (کسى که طریقه خوبى را پایه گذاری نماید، اجر و ثواب هر کس که تا روز قیامت به آن عمل کند را دارا است و کسى روش نکوهیده ای را ابداع نماید، گناه آن و هر کس که عمل به آن تا روز قیامت  کند بر عهده او است.)
سنّت در اصطلاح علم حدیث، گفتار، عملکرد یا تقریر (تأییداتى) است که به قصد تشریع براى امّت از پیامبر اکرم(ص) صادر شده است. با قید «به قصد تشریع»، امور دنیوى و عادى و فطری، که ارتباطى به امور دینى و وحى ندارد از تعریف خارج می ‏شود؛ زیرا چنین امورى به طبیعت، از شخص صادر مى ‏گردند و طبع افراد متفاوت است و نمى ‏توان همه امّت اسلامى را به امورى که عادى و آفرینشى هستند مقید کرد.

 

فلسفه نکاح در اسلام؛

اما پرسش این است که چرا که پیامبر(ص) نکاح را سنت خود دانسته و سرباز زدن و رویگردانی از آن را رویگردانی از سنت خود معرفی می کند؟ در پاسخ باید گفت:

آن چه در جوامع دیگر رخ می دهد تنها پاسخ به یک غریزه حیوانی و تولید نسل و مانند آن است؛ در حالی در اسلام ازدواج و نکاح فراتر از اهداف غریزی و طبیعی، دارای اهدافی بلند است که ارتباط با آخرت، دین داری، تکامل روحی و روانی بشر دارد.

از این روست که مفهوم و اهداف و فلسفه ازدواج در اسلام با ازدواج در جوامع دیگر به طور ماهوی متفاوت است و احکام و قوانینی که اسلام برای نکاح بیان می کند بسیار فراگیر و سخت گیرانه تر از ازدواج در جوامع و شرایع دیگر حتی آسمانی است.

از این روست که پیامبر(ص) با تعبیر نکاح می خواهد بفرماید که آن چه در اسلام اتفاق می افتد، فراتر از یک رابطه جنسی و تولید نسلی است که در میان همه جوامع انسانی و غیر انسانی وجود دارد.

 

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم می فرماید:«ما مِن شابٍّ تَزَوَّجَ فی حَداثَهِ‏سِنِّهِ إلاّ عَجَّ شَیطانُهُ : یا وَیْلَهُ ، یا وَیْلَهُ ! عَصَمَ مِنّی ثُلُثَی دِینِهِ، فَلْیَتَّقِ اللّه‏َ العَبدُ فی الثُّلُثِ الباقِی»؛ هیچ جوانى نیست که در دوره جوانى خود ازدواج کند ، مگر آن که شیطان او فریاد برآورد که:«واى بر او ، واى براو ! دو سوم دینش را از (گزند) من حفظ کرد». بنابراین ، انسان باید براى حفظ یک سوم دیگر ، تقواى خدا در پیش گیرد.(بحار الأنوار : ج ۱۰۳ ، ص ۲۲۱ ، ح ۳۴)

به این معنا که ازدواج و نکاح اسلامی حافظ دین داری و تامین کننده هدف اصلی دین است؛ یعنی اگر این سنت آن چنان که پیامبر(ص) تبیین و تشریع کرده مورد توجه و عمل قرار گیرد، دست کم نصف دین افراد جامعه تامین و تضیمن می شود و نصف دیگر آن به حوزه دیگر رفتارهای عبادی و دینی شخص باز می گردد.

با نگاهی کوتاه و گذرا نسبت به فلسفه و اهدافی که قرآن و سنت پیامبر(ص) و سنت معصومان(ع) بیان کرده می توان دریافت که جایگاه نکاح و ازدواج در اسلام تا آن جا بالا رفته که عمل به این سنت اسلامی به معنای حفظ دو سوم دین در جوانان و نصف دین در دیگران است.

 

c_400_300_16777215_00_images_mataleb_mouzu_Ezdwvaj6.jpg تولید نسل: تولید نسل یکی از مهم ترین علل غایی و اهداف ازدواج و نکاح در اسلام است؛(شوری، آیه ۱۶)

البته چنین هدفی در سایر ازدواج ها وجود دارد، با رویکردی خاص که نشان می دهد که هرگز بعد معنوی و دینی از این حرکت تولید نسل نیز نادیده گرفته نشده است؛ زیرا پیامبر(ص) تولید نسل را به افزایش امت اسلام و جامعه مومنین و موحدین و مسلمین نسبت می دهد. آن حضرت(ص) میفرماید: «مِن سُنَّتِی التَّزویجُ ، وَاطلُبُوا الوَلَدَ ؛ فَإِنّی اُکاثِرُ بِکُمُ الاُمَمَ غَداً. وتَوَقَّوا عَلى أولادِکُم لَبَنَ البَغِیِّ مِنَ النِّساءِ، وَالمَجنونَهِ؛ فَإِنَّ اللَّبَنَ یُعدی»؛ همسر دادن و همسر گرفتن از سنّت من است. فرزند بجویید؛ چرا که من، فردا به شما بر دیگر امّت‏ها فراوانى مى‏ جویم. درباره فرزندانتان، از شیر زنان بدکاره و دیوانه، اجتناب کنید؛ چرا که شیر، سرایت مى‏ کند.(بحار الأنوار، جلد ۱۰۳، صفحه ۳۲۳، حدیث ۹)
پیامبر اکرم (ص) در جایی دیگر فرمودند:«تَناکحوا تَناسَلُو تَکثّروا فَانی اُباهی بکمُ الاممَ یومَ القیامهِ ولو بالسِّقطِ»؛ ازدواج کنید، فرزند به هم رسانید و تعداد افراد خود را فراوان کنید، من در قیامت در برابر امتها، به شما و حتی به فرزندان سقط شده شما مباهات می کنم.(جامع الأخبار، ص ۱۰۱)

 

حفظ دین: چنان که گفته شد یکی از مهم ترین اهداف و فلسفه نکاح که سنت پیامبر(ص) است حفظ و صیانت از دین است.

به این معنا که شخص با ازدواج و عمل بر اساس مفاد احکام و قوانین سنت پیامبر(ص) در همسرداری می تواند نصف دین خویش را حفظ کند. پیامبر اکرم – صلّی الله علیه و آله – فرمودند: «مَنْ تزّوجَ احرزَ نِصفَ دینهِ فلیتَّقِ الله فی النصفِ الآخرِ»؛  کسی که ازدواج کند نصف ایمان خود را حفظ کرده، پس باید جهت حفظ نصف دیگر آن تقوای الهی را پیشه کند.(نور الثقلین، ج ۳، ص ۵۹۶)

اما پرسش این است که چگونه ازدواج می تواند نصف دین را صیانت کند یا در مقام ارزشی در اندازه نصف عبادات قرار گیرد؟ آیا با هر ازدواجی چنین چیزی ممکن است؟ یعنی اگر شخص با یک کافر و زناکار و بی ایمان و مانند آن ازدواج کند چنین آثاری برای ازدواج خواهد بود؟

در پاسخ باید گفت: خیر! بلکه زمانی این آثار خواهد بود که ازدواج بر اساس سنت پیامبر(ص) و قرآن باشد. خداوند ازدواج را با کفو از نظر اعتقادی و ایمانی واجب دانسته است. از این روست که ازدواج با مشرک و زانی و مانند آن جایز نیست. پس اگر کسی بر اساس سنت خدا و پیامبر(ص) ازدواج کند می تواند از این آثار بهره مند شود.

بر همین اساس امام صادق(ع) می فرماید: «افراد با ایمانی که ازدواج می کنند با این عمل نصف دین خود را از خطر مصون می دارند.» (اصول کافی، ج۵ ، ص۳۲۹)

آن حضرت(ص) در جایی دیگر می فرماید: «المُتَزَوِّجُ النائمُ أفضَلُ عِندَاللّه مِنَ الصائمِ القائمِ العَزَبِ» ؛ همسردار خفته، نزد خدا فضیلت دارد بر بى‏ همسرِ روزه‏ گیرِ شب زنده‏ دار.(بحار الأنوار : ج ۱۰۳ ، ص ۲۲۱ ، ح ۲۵ )

پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم در جایی دیگر می فرماید: «لا یُختارُ حُسنُ وَجهِ المَرأهِ على حسُنِ دِینِها»؛ نباید حُسن صورت زن را بر حُسن دیندارى او برگزید.(کنز العمّال : ۴۴۵۹۰ منتخب میزان الحکمه : ۲۵۲ )

 

پس انسان باید به قصد دین داری باید ازدواج کند و آن را یک امر عبادی و دینی بداند؛ نه یک امر برای رسیدن به لذت های دنیوی. از این روست که ازدواج برای مال و جمال را مناسب انسان مومن و مسلمان نمی داند، زیرا هدف های کوچک و بی اهمیتی است و جمال و مال می آید و می رود، بلکه باید برای دین و آخرت ازدواج کرد و هدف بزرگی را مد نظر قرار داد.

پیامبر اکرم (ص) فرموده اند: «مَن تزوّجَ امرئهً لایتزّوجُها الآ لِجمالِها لَمْ یَرَ فیها ما یُحبُ و مَنْ تزوجها لِمالها وکلهُ الله الیهِ فعلیکمْ بذاتِ الدین»؛ کسی که با زنی ازدواج کند و ازدواج نکرده باشد مگر برای زیبایی آن زن، آنچه را که دوست می دارد در او نخواهد دید و کسی که با زنی به خاطر مالش ازدواج کند، خداوند متعال او را به همان مال وی واگذارد، پس بر شما باد به ازدواج با زن با ایمان.(وسائل الشیعه، ج ۳، ص ۶)

 

وقتی کسی با ایمان و به قصد دین داری ازدواج می کند، نماز و عبادت هایش نیز رنگ و معنای دیگر می یابد و ارزش و اعتبارش افزایش می یابد. پیامبر(ص) می فرماید: «رَکعتانِ یُصلیهما المُتزوجُ اَفضلُ مِن رجلٍ عَزبٍ یَقومُ لَیلهُ و یَصومُ نهارَهُ»؛ دو رکعت نماز انسان با همسر برتر است از عمل انسان عزبی که همه شب را در نماز و روز آن را روزه دار باشد.(وسائل الشیعه، ج ۲۰، ص ۱۹)

از نظر آن حضرت(ص) ازدواج چنان ارزش مند در دین داری است که وقتی بر اساس سنت پیامبر(ص) نکاح صورت گیرد و همسرداری انجام شود، نصف عبادت از این طریق انجام شده است. این بدان معناست که کفه ترازو عبادت با ازدواج نصف و نصف خواهد بود؛ یعنی شخص با این عمل به تنهایی نصف عبادت خودش را انجام داده و دیگر عبادات در حقیقت نصف دیگر آن خواهد بود. از این روست که پیامبر اکرم(ص) می فرماید: هر که ازدواج کند نصف عبادت به او داده شده است.(بحار الانوار. ج۱۰۳ ص۲۲۰)

 c_400_300_16777215_00_images_mataleb_mouzu_Ezdevaj5.jpgعفت خواهی و یاری خداوند: اگر نکاح بر اساس سنت پیامبر(ص) انجام گیرد، خداوند در زندگی به او یاری می رساند و همان دعایی که انسان هر روز از خداوند می خواهد که او را استعانت و یاری رساند اجابت می شود؛ اما مشروط به این که این نکاح به قصد و نیت سنت خدا و پیامبر(ص) باشد؛ یعنی شخص بخواهد از طریق ازدواج به عفت دست یابد.

بنابراین، فلسفه نکاح پیامبری دست یابی به عفت و یاری خداوند است. این اصل نکاح اسلامی را از دیگر نکاح ها و ازدواج هایی که در جوامع دیگر صورت می گیرد متمایز می کند.

پیامبر(ص) عنایت خاص خداوند را به سه دسته از جمله کسانی بخواهند با ازدواج به عفت برسند مورد تاکید قرار داده و میفرماید: «ثلاثهٌ حقٌ علی الله تعالی عونُهم، المجاهدُ فی سبیلِ اللهِ و المکاتِبُ الذی یُریدُ الاَداءَ، و الناکحْ الذّی یُریُد العفافَ»؛ سه گروه بر خداوند متعال حق دارند تا آنها را یاری کند: مجاهد در راه خدا و کسی که سعی می کند تا قرض خویش را ادا کند و آنکه میخواهد ازدواج کند تا دامن خویش را پاک نگهدارد.(نهج الفصاحه، ح ۱۲۱۹؛ نگاه کنید: نور، آیات ۳۳ و ۶۰)

 

آرامش خواهی: هدف ازدواج و نکاحی که سنت است، نکاحی است ک شخص به دنبال سکونت و آرامش قلب و رهایی از اضطراب و تلاطم باشد.(روم، آیه ۲۱)

بنابراین، ارضای شهوت اصالت ندارد، بلکه هدف اصلی و کلیدی حفظ دین و دست یابی به آرامش است. اگر با این نگاه ازدواج انجام گیرد شهوت نیز ارضا می شود، ولی فراتر از آن انسان به آرامش می رسد.

امام رضا(ع) فرمودند: «انَّ اللهَ جَعلَ اللّیل سکناً و جعل النساءَ سکناً و مِن السنهِ التزویجُ باللیلِ و اطعامُ الطّعامِ»؛ خداوند متعال شب را برای استراحت و آرامش قرار داده و زن را نیز مایه آرامش مرد قرار داده است و از سنت پیامبر است ازدواج در شب و طعام دادن.(سنن النبی، ص ۱۴۷)

 

پاکی: هدف دیگری که در سنت نکاح اسلامی مورد توجه قرار می گیرد رهایی ازهر گونه پلیدی و پلشتی است. این که بخواهد چشمش پاک بماند و دین و ایمانش حفظ شود. پیامبر(ص) می فرماید: «مَنْ تزوَّجَ اِمرئهً لم یُرِدْ بها الآ أن یَغضَّ بَصرهُ و یحصن فَرْجهُ او یصلَ رحمَهُ بارک اللهُ لَهُ فیها وبارک لها فیه»؛ کسی که ازدواج نکند؛ مگر به خاطر پاکی چشم و دامن خود و یا جهت صله رحم، خداوند وجود آن زن را برای او و نیز وجود او را برای آن زن مبارک و میمون می سازد.(الزواج، ص ۲۷۶)
انسان با ازدواج بر سنت پیامبر(ص) به یک پاکی و طهارتی می رسد که او را سربلند می کند و می تواند با طهارت به لقاء الله برسد. پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم می فرماید:«مَن أحَبَّ أن یَلقَى اللّه‏َ طاهِرا مُطَهَّرا فَلْیَلْقَهُ بزَوجَهٍ»؛ هر که دوست دارد که پاک و پاکیزه خدا را دیدار کند، با داشتن همسر به دیدارش رود.(بحار الأنوار : ج ۱۰۳ ، ص ۲۲۰ ، ح ۱۸ )

 

برکت: نعمت خوب است ولی اگر این نعمت خیر شود و به عنایت و فضل الهی افزایش یابد، نور علی نور خواهد بود. هر انسانی طالب برکت در زندگی از نظر مادی و معنوی است و این که خداوند زندگی اش را مبارک گرداند. یکی از اهداف نکاح بر پایه سنت پیامبر(ص) دست یابی به برکت است. این مساله نیز تفاوت ماهوی را میان ازدواج اسلامی و غیر اسلامی ایجاد می کند. پیامبر اکرم (ص) فرموده اند:«تَزوّجْ فانَّ فی التزویجِ بَرکهً والتعففُ»؛ ازدواج کن، زیرا برکت و عفت در ازدواج است.(مستدرک الوسائل، ج ۱۴، ص ۱۶۲)

 

رزق الهی: در ازدواج های دیگر ، زندگی هزینه ساز است اما در نکاح اسلامی رزق و روزی پس از ازدواج به فضل و عنایت الهی می رسد. یعنی رزق خانواده اسلامی از سوی خداوند می رسد به شرط این که در چارچوب سنت الهی و سنت رسول (ص) نکاح صورت گیرد. خداوند بر این امر در آیه ۳۲ سوره نور تاکید دارد. پیامبر اکرم – صلّی الله علیه و آله – نیز فرمودند:«اِلْتَمسوا الرزقَ بالنکاحِ»؛ بخواهید رزق و روزی خود را به وسیله ازدواج.(مکارم الأخلاق، ص ۱۹۶)

امام صادق(ع) نیز می فرماید: هر که از ترس تهیدستی ازدواج نکند ، به خدای متعال گمان بد برده است؛ چرا که خدای متعال می فرماید: «اگر تهیدست باشد خداوند از فضل خود توانگرشان می سازد».(نور الثقلین . ج۳ . ص۵۹۷)


گشایش درهای آسمان: ازدواج بر مدار سنت پیامبر(ص) درهای آسمان را بر روی خانواده باز می کند؛ زیرا این عمل اسلامی موجب تقواست و تقوا نیز در رحمت الهی را می گشاید(اعراف، آیه ۹۲).

پیامبر اکرم – صلّی الله علیه و آله – فرمودند: «یفتحُ ابوابُ السماءِ بالرَّحمهِ فی اَربعِ مواضِعَ عندَ نزولِ المطرِ و عندَ نَظَرِ الولدِ فی وجهِ الوالدینِ وعندَ فَتْحِ بابِ الکعبهِ و عندَ النکاحِ»؛ درهای آسمان رحمت الهی در چهار مورد گشوده می شود، هنگام آمدن باران، آنگاه که فرزند به صورت پدر و مادر خود نگاه کند و هنگام بازگشایی درب خانه خدا و هنگام ازدواج، کسی که دوست دارد خدا را پاک و مطهر ملاقات کند، باید به زناشویی بپردازد.(بحار الأنوار، ج ۱۰۰، ص ۲۲۱)

 

مروت و خوش خویی: هم چنین نکاح بر پایه سنت پیامبر(ص) موجب خوش خویی، مروت و دیگر اخلاق پسندیده می شود. پیامبر خدا صلى‏ الله ‏علیه و ‏آله و سلّم می فرماید:«زَوِّجُوا أیاماکُم، فَإنَّ اللّه‏ یُحسِنُ لَهُم فی أخلاقِهِم، ویُوَسِّعُ لَهُم فی أرزاقِهِم، ویَزِیدُهُم فی مُرُوّاتِهِم» ؛ بى ‏همسران خود را همسر دهید؛ زیرا با این کار خداوند اخلاق آنان را نیکو مى‏ گرداند و روزیهایشان را زیاد مى ‏کند و بر جوانمردیهاى آنان مى‏ افزاید.(همان)


پرهیز از فساد و فتنه در زمین: ازدواج در چارچوب سنت پیامبر(ص) موجب حفظ جامعه از فتنه و فساد و انواع و اقسام نابهنجاری های اجتماعی می شود. پیامبر اکرم (صل الله علیه و آله) می فرماید: «وقتی کسی که به خواستگاری می آید و اخلاق و دین اش مایه رضایت است به او زن دهید که اگر چنین نکنید ، فتنه و فساد زمین را پر خواهد کرد.» (نهج الفصاحه ، ح۲۴۷)

ازدواج با چنین ساختار و اهدافی است که به عنوان بهترین بناها در اسلام مطرح می شود و خداوند ازدواج را امری محبوب و ارجمند می شمارد. چنان که پیامبر اکرم (ص) می فرماید: در اسلام هیچ بنایی ساخته نشد ، که نزد خدای عز وجل محبوبتر و ارجمند تر از ازدواج باشد. (بحار الانوار . ج۱۰۳ ۰ص۲۲۲)

البته چنان که بارها گفته شد ازدواج بر اساس سنت پیامبر(ص) و عمل به آموزه های قرآنی و سنت و سیره اهل بیت (ع) است که موجب می شود تا آثار و برکات فراوانی بر ازدواج اسلامی بار شود. این تفاوت معنادار است که نکاح را سنت اسلامی قرار می دهد؛ زیرا کسی که بر اساس سنت اسلام عمل کند، بدترین شوهر بهترین شوهر نسبت به اقوام و جوامع دیگر خواهد بود؛ چنان که امام حسن (ع) به مردی که با ایشان در باره ازدواج دختر خود مشورت کرد، فرمود : «او را به مردی با تقوا شوهر ده؛ زیرا اگر دختر تو را دوست داشته باشد، گرامیش می دارد و اگر دوستش نداشته باشد، به وی ستم نمی کند.»(مکارم الاخلاق . ج۱ . ص۴۴۶)

به هر حال، با توجه به آن چه گذشت معلوم می شود که چرا پیامبر(ص) نکاح را سنت خود دانسته است؛ زیرا هم از نظر روش و هم ماهیت و احکام و اهداف با دیگر ازدواج ها فرق دارد و تنها یک قرارداد و یا عقد مانند عقد بیع و خرید و فروش جنس نیست، بلکه یک بنای الهی است که بر اساس آن دین حفظ می شود و راهی برای رسیدن به خدا و لقاء الله در بهترین شرایط و محبوب ترین آن هاست.


امير مؤمنان صلوات‌الله‌ عليه نيز جوانان را به ازدواج توصيه كرده؛ اهميّتى را كه رسول خدا صلى الله عليه و آله براى آن قائل بود، گوشزد مى‌كند و مى‌فرمايد:
«تَزَوَّجُوا فَانَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى‌الله‌عليه‌وآله كَثيراً ما يَقُولُ: مَنْ كانَ يُحِبُّ انْ يَتَّبِعَ سُنَّتى‌ فَلْيَتَزَوَّجْ فَانَّ مِنْ سُنَّتِىَ التَّزْويجَ ...»
ازدواج كنيد. بدرستى كه رسول خدا صلى الله عليه و آله بسيار مى‌فرمود: هر كس دوست دارد از سنّت من پيروى كند، ازدواج نمايد، زيرا آن يكى از سنّتهاى من است.
رسول اكرم صلى الله عليه و آله روزى به ديدن اصحاب «صُفّه» رفت. در آنجا به جوان بى‌همسر و غريبى به نام «جُوَيْبِرْ» برخورد كرد. به او فرمود: چقدر خوب بود همسرى انتخاب كرده، باتشكيل خانواده به اين زندگى انفرادى خاتمه مى‌دادى، تا هم عفّت خود را به وسيله همسر حفظ كنى و هم او در كار دنيا و آخرت تو را يارى كند. جويبر گفت: اى رسول خدا! من نه مال و جمال دارم و نه حسب و نسب، چه كسى به من زن مى‌دهد و كدام زن رغبت مى‌كند كه همسر من شود؟
حضرت فرمود: اى جويبر! خداوند به وسيله اسلام، ارزش افراد را تغيير داده، بسيارى از اشخاص در دوران جاهليت محترم بودند و اسلام آنان را پايين آورد و بسيارى، خوار و زبون بودند و اسلام منزلت آنها را بالا برد. برخيز و به منزلِ «زياد بن لبيد انصارى» برو و از دخترش «ذلفا» خواستگارى كن مراسم خواستگارى انجام گرفت و زياد بن لبيد با آنكه وصلت با شخصى مانند «جويبر» را- كه از تمام مزاياى مادّى محروم بود- در شأن خود نمى‌ديد، به دستور پيامبر صلى الله عليه و آله با اين ازدواج موافقت كرد.

 

آن حضرت هرگاه مى‌ديد، پيروانش در امر زناشويى از حدّ اعتدال تجاوز كرده، آنان را به مسير درست راهنمايى مى‌كرد. چنان كه نقل شده، تعدادى از ياران پيامبر صلى الله عليه و آله مباشرت با همسر و خوردن و خوابيدن را بر خود حرام كرده بودند. وقتى آن حضرت اين خبر را شنيد، به سراغ آنان رفت و ضمن هشدار به نادرست بودن روش آنان، راه درست را پيش رويشان نهاد و فرمود:
«أَتَرْغَبُونَ عَنِ النِّساءِ فَانّى‌ اتِى النِّساءَ وَ اكُلُ بِالنَّهارِ وَ انامُ بِاللَّيْلِ، فَمَنْ رَغِبَ عَنْ سُنَّتى‌ فَلَيْسَ مِنّى‌» آيا از همسرانتان دورى مى‌كنيد، در حالى كه من با همسران مباشرت مى‌كنم، در روز غذا مى‌خورم و شب مى‌خوابم؟ هر كس از سنّت من پيروى نكند، از من نيست.

 

تربيت يافتگان مكتب رسول خدا صلى الله عليه و آله نيز به پيوند زناشويى اهميّت مى‌دادند و روا نمى‌دانستند كه هيچ مردى هر چند براى مدّتى كوتاه، بدون همسر بماند و اين نكته را، حتى در مواقع بُحرانى فراموش نمى‌كردند.

حضرت فاطمه سلام‌الله‌عليها پيش از شهادت خويش به امير مؤمنان صلوات‌الله‌عليه اين گونه وصيت كرد:
«يَابْنَ عَمِّ اوصيكَ اوَّلًا انْ تَتَزَوَّجَ بَعْدى‌ بِابْنَةِ اخْتى‌ امامَةِ فَانَّها تَكُونُ لِوُلْدى‌ مِثْلى‌، فَانَّ الرِّجالَ لابُدَّ لَهُمْ مِنَ النِّساءِ»  اى پسر عمو! به تو وصيت مى‌كنم كه پس از من با دختر خواهرم «امامه» ازدواج كنى، زيرا او براى فرزندانم مانند من است. همانا مردان چاره‌اى جز ازدواج ندارند.
امامان معصوم عليهم السلام همواره بر تحكيم روابط خانوادگى تأكيد داشتند و اگر كسى موفّق به ازدواج نشده بود، او را به آن ترغيب كرده و مقدّمات آن را برايش فراهم مى‌ساختند.
امام صادق عليه السلام مى‌فرمايد: روزى مردى خدمت پدرم امام باقر عليه السلام آمد. پدرم از او پرسيد: آيا همسر دارى؟ عرض كرد: نه. امام (ع) فرمود:«ما احِبُّ انَّ لِىَ الدُّنْيا وَ ما فيها وَ انّى‌ بِتُّ لَيْلَةً وَ لَيْسَتْ لى‌ زَوْجَةٌ» دوست نمى‌دارم كه دنيا و آنچه در آن است از آنِ من باشد و يك شب بدون همسر بخوابم.
سپس هفت دينار به آن مرد داد و فرمود: با اين پول براى خود همسرى اختيار كن.

 

نكوهش عزوبت (مجرّد زيستن)؛

به همان اندازه كه پيوند زناشويى در اسلام مورد ترغيب و تشويق قرار گرفته، عزوبت و خوددارى ورزيدن از ازدواج و تشكيل خانواده مورد نكوهش قرار گرفته است. رسول‌ خدا صلى الله عليه و آله مى‌فرمايد:
«شِرارُكُمْ عُزَّابُكُمْ، رَكْعَتانِ مِنْ مُتَأَهِّلٍ خَيْرٌ مِنْ سَبْعينَ رَكْعَةً مِنْ غَيْرِ مُتَأَهِّلٍ» بدترين شما بى‌همسران شما هستند. دو ركعت نماز شخص متأهّل از هفتاد ركعت نماز فرد بى‌همسر بهتر است.
آن حضرت به شخصى به نام «عكاف» برخورد. او با توجه به برخوردارى از امكانات مالى، مجرّد مى‌زيست. پيامبر صلى الله عليه و آله وقتى متوجه اين امر شد، خطاب به او فرمود: «ازدواج كن و گرنه گناهكار خواهى بود.»

امام صادق عليه السلام نيز فرمود:
«انَّ رَكْعَتَيْنِ يُصَلّيهِما رَجُلٌ مُتَزَوِّجٌ افْضَلُ مِنْ رَجُلٍ يَقُومُ لَيْلَهُ وَ نَهارَهُ اعْزَبَ» همانا ارزش دو ركعت نماز مرد متأهّل، برتر از عبادت شبانه‌روزى مرد بدون همسر (عَزَبْ) است.


خلاصه‌ پيوند زناشويى و ازدواج يكى از سنّتهاى پيامبران الهى و ضامن حفظ و گسترش نسل بشر است.
قرآن كريم، ازدواج را مايه حفظ پاكى و عفّت مى‌داند و از مسلمانان مى‌خواهد كه پاكدامنى خود را به وسيله آن تضمين كنند.
رسول خدا صلى الله عليه و آله ازدواج را يكى از سنّتهاى خود برشمرده و نسبت به آن تأكيد فراوان كرده است.
آن حضرت جوانان را به ازدواج و تشكيل خانواده تشويق كرده و چه بسا در موارد لزوم، مقدّمات آن را براى افراد نيازمند فراهم مى‌كرد و كسانى را كه از اين سنّت پسنديده دورى مى‌گزينند مورد نكوهش قرار داده و از زمره پيروان خود خارج مى‌داند.

منبع :

www.samamos.com

lib.eshia.ir

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

  درسهای زندگی
 

توصیه مقام معظم رهبری به جوانان در مورد اولویت انتخاب بین کار اجرایی و کار فرهنگی:

«کار اساسی عبارت است از هدایت»

   

مطالب جديد

مخاطب اول
شنبه, 22 مهر 1396
article thumbnailچند اقدام لازم که مسئولان در آستانه خیمه‌شب بازی جدید دولت آمریکا باید انجام دهند؛ مخاطب اول؛ در...
آفت مدیران غیرانقلابی
جمعه, 14 مهر 1396
article thumbnailنگاه طعمه ای یا مسئولانه ی مدیران، از منظر مقام معظم رهبری؛ « گفتمان انقلاب اسلامی: شرایط کنونی کشور به لحاظ این‌که...
article thumbnailرابطه قضا و قدر الهی و تفویض امور به اسباب و علل؛ اثر استاد شهید مرتضی مطهری (رحمة الله علیه) از پیغمبر...

Developed in conjunction with Ext-Joom.com